Suchoj Su-35S w kam­pa­nii syryj­skiej

Rosyjski samolot myśliwski Su-35S z czerwonym numerem bocznym 52 sfotografowany w czasie wykonywania zadania bojowego z syryjskiej bazy lotniczej Chmejmim. Zachodnie zdjęcia satelitarne Chmejmim potwierdzają, że w bazie stale stacjonowały cztery myśliwce tego typu.

Rosyjski samo­lot myśliw­ski Su-35S z czer­wo­nym nume­rem bocz­nym 52 sfo­to­gra­fo­wany w cza­sie wyko­ny­wa­nia zada­nia bojo­wego z syryj­skiej bazy lot­ni­czej Chmejmim. Zachodnie zdję­cia sate­li­tarne Chmejmim potwier­dzają, że w bazie stale sta­cjo­no­wały cztery myśliwce tego typu.

Wśród ana­li­ty­ków jest nie­mal pełna zgoda, że prze­ba­zo­wa­nie do Syrii rosyj­skich samo­lo­tów myśliw­skich nowego poko­le­nia Su-35S, kla­sy­fi­ko­wa­nych jako gene­ra­cja 4++, miało małe uza­sad­nie­nie ope­ra­cyjne, ale duże zna­cze­nie mar­ke­tin­gowe. Jest bowiem oczy­wi­ste, że udział sprzętu bojo­wego, w tym samo­lo­tów i ich uzbro­je­nia, w real­nym kon­flik­cie zbroj­nym, ma szcze­gólne zna­cze­nie pro­pa­gan­dowo-pro­mo­cyjne i może prze­kła­dać się bez­po­śred­nio na zamó­wie­nia eks­por­towe.

Samoloty Su-35S nie wcho­dziły w skład Komponentu Lotniczego Sił Powietrzno-Kosmicznych Rosji w Syrii od początku kam­pa­nii syryj­skiej. Cztery myśliwce tego typu prze­ba­zo­wano do Syrii dopiero kilka mie­sięcy po roz­po­czę­ciu dzia­łań lot­ni­czych przez samo­loty i śmi­głowce Sił Powietrzno-Kosmicznych Federacji Rosyjskiej (SPK FR), 30 stycz­nia 2016 r. Związane było to z zestrze­le­niem 24 listo­pada 2015 r. rosyj­skiego tak­tycz­nego samo­lotu bom­bo­wego Su-24M przez turecki myśli­wiec F-16C oraz pogor­sze­niem rosyj­sko-turec­kich sto­sun­ków dyplo­ma­tycz­nych. Przebazowanie Su-35S miało słu­żyć zwięk­sze­niu poten­cjału rosyj­skiego lot­nic­twa myśliw­skiego w Syrii. Samoloty Su-35S sta­no­wiły wzmoc­nie­nie dla dwu­miej­sco­wych myśliw­ców Su-30SM, które w Syrii poja­wiły się wraz z przy­by­ciem do tego kraju rosyj­skiego kom­po­nentu lot­ni­czego.
Niemal natych­miast po przy­by­ciu do Syrii samo­loty myśliw­skie Su-35S skie­ro­wano do eskor­to­wa­nia wła­snych tak­tycz­nych samo­lo­tów ude­rze­nio­wych wyko­nu­ją­cych swoje zada­nia z syryj­skiej bazy lot­ni­czej Chmejmim, jak i bom­bow­ców dale­kiego zasięgu ata­ku­ją­cych cele w Syrii z lot­nisk w Rosji. Jako zada­nie mar­gi­nalne Su-35S wyko­ny­wały ude­rze­nia na obiekty naziemne. Początkowo bar­dziej przy­po­mi­nało to próby i zbie­ra­nie doświad­czeń niż typowe dzia­ła­nia ope­ra­cyjne.

Prace nad Su-35S zapoczątkowano w 2003 r. Pięć lat później myśliwiec po raz pierwszy wzbił się w powietrze. Wprowadzenie do służby liniowej w rosyjskim lotnictwie pierwszych dwunastu samolotów myśliwskich tego typu miało miejsce pomiędzy grudniem 2012, a grudniem 2013 roku. Pełną gotowość bojową na Su-35S osiągnięto we wrześniu 2017 r.

Prace nad Su-35S zapo­cząt­ko­wano w 2003 r. Pięć lat póź­niej myśli­wiec po raz pierw­szy wzbił się w powie­trze. Wprowadzenie do służby linio­wej w rosyj­skim lot­nic­twie pierw­szych dwu­na­stu samo­lo­tów myśliw­skich tego typu miało miej­sce pomię­dzy grud­niem 2012, a grud­niem 2013 roku. Pełną goto­wość bojową na Su-35S osią­gnięto we wrze­śniu 2017 r.

Wysłane do Syrii cztery samo­loty myśliw­skie Su-35S były fabrycz­nie nowe, wypro­du­ko­wano je w Zakładach Lotniczych im. Gagarina w Komsomolsku nad Amurem. Otrzymały one numery boczne 03, 04, 05 i 06 (czer­wone), SPK FR prze­ka­zano je 27 paź­dzier­nika (dwa) i 2 listo­pada 2015 r. (dwa). Były to egzem­pla­rze seryjne 37 do 40, wyko­nane zgod­nie z kon­trak­tem zawar­tym z Ministerstwem Obrony Federacji Rosyjskiej w sierp­niu 2009 r. i opie­wa­ją­cym na 48 myśliw­ców tego typu (wcze­śniej obla­tano dwa egzem­pla­rze pro­to­ty­powe), któ­rych dostawa miała zostać zre­ali­zo­wana w latach 2012 – 2015. W grud­niu 2015 r. pod­pi­sano drugi kon­trakt na dostawę 50 samo­lo­tów myśliw­skich Su-35S z ter­mi­nem reali­za­cji do końca 2020 r.
Samoloty o któ­rych mowa skie­ro­wano do 23. pułku lot­nic­twa myśliw­skiego, bazu­ją­cego na lot­ni­sku Dzemgi w pobliżu Komsomolska nad Amurem (303. Gwardyjska Mieszana Dywizja Lotnicza, 11. Armia Sił Powietrznych i Obrony Powietrznej, Wschodni Okręg Wojskowy). Miesiąc póź­niej prze­ba­zo­wano je na lot­ni­sko Priwołżskij, gdzie znaj­duje się 116. Szkolne Centrum Zastosowania Bojowego rosyj­skiego lot­nic­twa myśliw­skiego. Wykonuje się tu strze­la­nia kie­ro­wa­nymi poci­skami rakie­to­wymi „powie­trze-powie­trze”.
Su-35S prze­le­ciały do syryj­skiej bazy lot­ni­czej Chmejmim prze­la­tu­jąc nad Morzem Kaspijskim i wcho­dząc w prze­strzeń powietrzną Iranu, Iraku i Syrii. Oficjalny rosyj­ski komu­ni­kat w tej spra­wie został wydany 1 lutego 2016 r. Fotoreportaż z 5 lutego poka­zuje uzbro­jone samo­loty myśliw­skie Su-35S w trak­cie dyżuru bojo­wego. Uchwycony w mate­riale egzem­plarz z nume­rem bocz­nym 03 miał pod­wie­szo­nych sześć kie­ro­wa­nych poci­sków rakie­to­wych „powie­trze-powie­trze”: dwa małego zasięgu R-74M (RWW-MD, rakieta woz­duch-woz­duch małoj dal­no­sti), dwa śred­niego zasięgu R-27T i dwa śred­niego zasięgu R-77 – 1 (RWW-SD, rakieta woz­duch-woz­duch śred­niej dal­no­sti). Dwa pierw­sze poci­ski wypo­sa­żone są w ter­miczny układ samo­na­pro­wa­dza­nia (mak­sy­malna odle­głość zwal­cza­nia celów powietrz­nych wynosi odpo­wied­nio: 15 – 20 km i 15 – 50 km), nato­miast trzeci jest wypo­sa­żony w aktywny radio­lo­ka­cyjny układ samo­na­pro­wa­dza­nia i ma mak­sy­malną odle­głość odpa­le­nia +100 km. Stałe uzbro­je­nie samo­lotu sta­nowi działko GSz-301 kal. 30 mm z zapa­sem amu­ni­cji 150 nabo­jów.
Szczególne zain­te­re­so­wa­nie budziły poci­ski „powie­trze-powie­trze” R-77 – 1 wpro­wa­dzone do eks­plo­ata­cji w ostat­nich latach i uwa­żane za rosyj­ski odpo­wied­nik ame­ry­kań­skich AIM-120C AMRAAM.
Samoloty myśliw­skie Su-35S w Syrii wyko­ny­wały zada­nia z zasob­ni­kami sys­temu walki elek­tro­nicz­nej L265M10R Chibiny-M, mon­to­wa­nymi na koń­cach skrzy­dła.
Pierwsza zmiana Su-35S z Syrii do Rosji wró­ciła 14 grud­nia 2016 r. Tego dnia pro­wa­dzone przez lidera Tu-154B-2 (numer reje­stra­cyjny: RA-85586), wyko­nały one prze­lot z bazy lot­ni­czej Chmejmim do bazy Marinowka.
Na lot­ni­sku Marinowka sta­cjo­no­wały wcze­śniej cztery inne samo­loty myśliw­skie Su-35S, które 21 listo­pada 2016 r. skie­ro­wano do bazy Chmejmim w ramach pla­no­wej rota­cji. Płatowce o nume­rach bocz­nych 50, 51, 52 i 53 (czer­wone), także dopiero co opu­ściły zakład w Komsomolsku nad Amurem i zostały prze­ka­zane SPK FR w poło­wie listo­pada. Trasa była taka sama jak poprzed­niego klu­cza (Morze Kaspijskie, Iran, Irak i Syria), a w roli lidera leciał samo­lot Tu-154B-2 z ana­lo­gicz­nym nume­rem reje­stra­cyj­nym (RA-85586).

  • Marcin Gawęda

To jest skrócona wersja artykułu.

CZYTAJ E-WYDANIE KUP WYDANIE PAPIEROWE