Samolot Republic P-47 Thunderbolt cz.2

P-47D-25-RE (nr ser. 42-26418) z 61st FS/56th FG, 8th AF, którym latał największy as Thunderboltów – Lt Col Francis S. Gabreski (28 zwycięstw). 20 lipca 1944 r. Gabreski lądował przymusowo tym samolotem, gdy podczas ostrzeliwania niemieckiego lotniska w Bassinheim zawadził śmigłem o ziemię. Resztę wojny spędził w obozie jenieckim.

P-47D-25-RE (nr ser. 42 – 26418) z 61st FS/56th FG, 8th AF, któ­rym latał naj­więk­szy as Thunderboltów – Lt Col Francis S. Gabreski (28 zwy­cięstw). 20 lipca 1944 r. Gabreski lądo­wał przy­mu­sowo tym samo­lo­tem, gdy pod­czas ostrze­li­wa­nia nie­miec­kiego lot­ni­ska w Bassinheim zawa­dził śmi­głem o zie­mię. Resztę wojny spę­dził w obo­zie jenieckim.

Podczas dru­giej wojny świa­to­wej Thunderbolty słu­żyły w siłach powietrz­nych Stanów Zjednoczonych, Wielkiej Brytanii, Francji, Brazylii, Meksyku i Związku Radzieckiego. Walczyły na nie­mal wszyst­kich fron­tach: w zachod­niej i połu­dnio­wej Europie, na środ­ko­wym i połu­dniowo-zachod­nim Pacyfiku, w Azji Południowo-Wschodniej, Chinach i nad Japonią. Po woj­nie tra­fiły do wypo­sa­że­nia sił powietrz­nych jesz­cze 18 kra­jów. W wielu z nich Thunderbolty były pierw­szymi nowo­cze­snymi samo­lo­tami bojo­wymi i zara­zem ostat­nimi myśliw­cami z napę­dem tłokowym.

Stany Zjednoczone

W latach 1942 – 1945 Thunderbolty słu­żyły w 60 gru­pach myśliw­skich (Fighter Group, FG) US Army Air Force (USAAF) na nie­mal wszyst­kich fron­tach oraz w jed­nej gru­pie spe­cjal­nej – 1st Air Commando Group. Tylko w 4th, 6th, 11th i 13th Air Force (Armii Powietrznej) nie było ani jed­nej jed­nostki Thunderboltów. Najwięcej grup myśliw­skich uzbro­jo­nych w P-47 znaj­do­wało się w skła­dzie 8th i 9th AF na euro­pej­skim teatrze ope­ra­cyj­nym (European Theater of Operations, ETO) – odpo­wied­nio 11 i 15 (przy czym jedna z grup pod­le­gała w róż­nym cza­sie obu armiom). 12th i 15th AF na śród­ziem­no­mor­skim teatrze ope­ra­cyj­nym (Mediterranean Theater of Operations, MTO) miały odpo­wied­nio sześć i dwie grupy Thunderboltów. W ope­ru­ją­cej na obsza­rze połu­dniowo-zachod­niego Pacyfiku (South-West Pacific Area, SWPA) 5th AF znaj­do­wało się pięć grup uzbro­jo­nych w Thunderbolty, choć nie we wszyst­kich dywi­zjo­nach myśliw­skich (Fighter Squadron, FS). Na środ­ko­wym Pacyfiku (Pacific Theater of Operations, PTO) ope­ro­wały 7th i 20th AF, mające po trzy grupy Thunderboltów każda. 10th i 14th AF w Indiach i Chinach (China-Burma-India, CBI) miały łącz­nie trzy grupy Thunderboltów. Na obsza­rze tym dzia­łała rów­nież 1st ACG. W 1st, 2nd i 3rd AF na tery­to­rium kon­ty­nen­tal­nej czę­ści Stanów Zjednoczonych (Zone of the Interior) znaj­do­wało się łącz­nie 13 grup uzbro­jo­nych w P-47. Jednostki te słu­żyły głów­nie do tre­ningu operacyjnego.
W szczy­to­wym okre­sie w lipcu 1944 r. USAAF miały na sta­nie 5483 Thunderbolty, co sta­no­wiło 34,7% wszyst­kich posia­da­nych w tym cza­sie myśliw­ców. W sierp­niu 1945 r., w momen­cie zakoń­cze­nia wojny na Dalekim Wschodzie, w jed­nost­kach USAAF znaj­do­wało się 5308 Thunderboltów (31,6%). Wiele grup myśliw­skich jesz­cze w trak­cie wojny zostało prze­zbro­jo­nych w myśliwce North American P-51 Mustang. Mimo to pod­czas dwu­let­niej służby na fron­cie piloci lata­jący Thunderboltami zgło­sili zestrze­le­nie 3795 samo­lo­tów, zrzu­cili 132 tys. ton bomb, wystrze­lili 135 mln poci­sków kara­bi­no­wych kal. 12,7 mm i 60 tys. poci­sków rakie­to­wych. Najskuteczniejszymi pilo­tami USAAF lata­ją­cymi myśliw­cami P-47 byli: Francis S. „Gabby” Gabreski (28 zwy­cięstw powietrz­nych), Robert S. Johnson (27), David C. Schilling (22,5), Neel E. Kearby (22), Fred J. Christensen (21,5), Walker M. „Bud” Mahurin (19), Hubert A. „Hub” Zemke (18) i Gerald W. Johnson (16,5). Po woj­nie Thunderbolty słu­żyły jesz­cze przez kilka lat w dywi­zjo­nach myśliw­skich USAAF (od 1947 r. – US Air Force, USAF) i Air National Guard (ANG). Po zmia­nie sys­temu ozna­czeń samo­lo­tów ame­ry­kań­skich Sił Powietrznych w 1948 r. pozo­sta­jące w służ­bie P-47D i N ozna­czono F-47D i N.
5th Air Force
Pierwszą jed­nostką Thunderboltów na połu­dniowo-zachod­nim Pacyfiku była 348th FG (zło­żona z 340th, 341st i 342nd FS), która przy­była na Nową Gwineę w czerwcu 1943 r. Pierwszy lot bojowy na SWPA Thunderbolty 348th FG wyko­nały 16 sierp­nia nad Tsili Tsili. W listo­pa­dzie 1943 r. prze­zbro­je­nie w P-47 roz­po­częła 35th FG (39th, 40th i 41st FS). Pod koniec grud­nia 1943 r. na Nową Gwineę przy­była 58th FG (69th, 310th i 311th FS). W listo­pa­dzie 1944 r. wszyst­kie trzy grupy prze­nio­sły się na Filipiny, a w lecie 1945 r. na Okinawę i Ie Shimę. Od jesieni 1943 r. do wio­sny 1944 r. Thunderboltów uży­wały rów­nież 36th FS z 8th FG oraz 9th FS z 49th FG.

  • Leszek A. Wieliczko

To jest skrócona wersja artykułu.

CZYTAJ E-WYDANIE KUP WYDANIE PAPIEROWE