Powrót Beriewa A-40. Rosja robi nowy mor­ski samo­lot patro­lowy

Na zdjęciu samoloty-amfibie Beriew A-40 (na pierwszym planie) oraz Be 200.

Kilka lat temu w Rosji uru­cho­miono pro­gram budowy mor­skiego samo­lotu patro­lo­wego nowej gene­ra­cji, któ­rego zwy­cięzca miał być wpro­wa­dzony do eks­plo­ata­cji w 2018 r. Na zdję­ciu samo­loty-amfi­bie Beriew A-40 (na pierw­szym pla­nie) oraz Be 200.

Nowe samo­loty-amfi­bie zwal­cza­nia okrę­tów pod­wod­nych Beriew A-40 zastą­pią obec­nie uży­wane amfi­bie Be-12 we Flocie Czarnomorskiej do 2020 r., zapo­wie­dział w marcu tego roku płk Giennadij Zagonow, szef lot­nic­twa mor­skiego rosyj­skiej Floty Czarnomorskiej. Deklaracja ta jest zde­cy­do­wa­nie na wyrost, gdyż w 2020 r. nowy rosyj­ski mor­ski samo­lot patro­lowy może co naj­wy­żej roz­po­cząć próby.

Program dużego samo­lotu do zwal­cza­nia okrę­tów pod­wod­nych, ratow­nic­twa, roz­po­zna­nia oraz wska­zy­wa­nia celów na morzu ruszył jesz­cze w ZSRR 12 maja 1982 r., kiedy rząd radziecki pole­cił biuru kon­struk­cyj­nemu Beriewa z Taganrogu zbu­do­wa­nie cięż­kiej amfi­bii A-40 (izdie­lije W, popu­lar­nie nazy­wa­nej Albatros). Pierwszy pro­to­typ W-1 z nume­rem bocz­nym 10 wystar­to­wał 8 grud­nia 1986 r. pilo­to­wany przez Jewgienija Łachmastowa. W czerwcu 1991 r. drugi pro­to­typ W-2 z nume­rem 20 wysta­wiono w Le Bourget. Trzeci samo­lot miał być wyko­nany w wer­sji poszu­ki­waw­czo-ratow­ni­czej A-42 (izdie­lije WPS), ale jego budowy nie ukoń­czono. Kolejną wer­sją miał być samo­lot roz­po­znaw­czy A-44 (izdie­lije WPR). Pierwszy pro­to­typ A-40 został zezło­mo­wany jesz­cze w 1992 r., pod­czas gdy drugi od jesieni 2008 r. stoi zakon­ser­wo­wany na lot­ni­sku Beriewa w Taganrogu.
Później niż A-40, 19 lutego 1996 r. Tupolew uru­cho­mił prace nad alter­na­tyw­nym pro­jek­tem Tu-204P, póź­niej prze­kształ­co­nym w Tu-214P, który miał być mor­skim samo­lo­tem patro­lo­wym bazo­wa­nia brze­go­wego na plat­for­mie samo­lotu komu­ni­ka­cyj­nego Tu-204 lub Tu-214. Jednakże pomimo ofi­cjal­nych decy­zji, pro­gram ten nie doszedł nawet do etapu pro­to­typu.
Kilka lat temu pro­jekty dużych mor­skich samo­lo­tów patro­lo­wych zostały kolejny raz odświe­żone, gdy rosyj­skie Ministerstwo Obrony uru­cho­miło pro­gram PAPK (Perspektiwnyj Awiacjonnyj Patrulnyj Kompleks), ina­czej Apatit. Jak przed laty, w pro­gra­mie Apatit ponow­nie kon­ku­rują pro­jekty Beriewa A-40 i Tupolewa Tu-214P. Według wyma­gań kon­kursu z 2012 r. pro­to­typ samo­lotu Apatit miał być gotowy w 2015 r., a do służby wejść w 2018 r. Zamiar wpro­wa­dze­nia do służby nowego samo­lotu patro­lo­wego w 2018 r. potwier­dził pra­sie rosyj­skiej we wrze­śniu 2014 r. dowódca lot­nic­twa mor­skiego Rosji gen. mjr Igor Kożin. Jednak w czerwcu 2015 r. Kożin podał póź­niej­sze daty: osta­teczny wybór plat­formy dla nowego samo­lotu patro­lo­wego (czyli wybór mię­dzy Tu-214 i A-40) miał według niego nastą­pić w 2015 – 2016 r., a do 2020 r. plat­forma ta unie­sie się w powie­trze. Nie wia­domo, czy nie­dawne oświad­cze­nie płk. Zagonowa o A-40 ozna­cza, że wybór plat­formy już nastą­pił.
  • Piotr Butowski

To jest skrócona wersja artykułu.

CZYTAJ E-WYDANIE KUP WYDANIE PAPIEROWE