Pocisk lot­ni­czy Brahmos-A

Myśliwiec Su-30MKI wraz z makietą pocisku Brahmos pod kadłubem.

Myśliwiec Su-30MKI przed­sta­wiony na Aero India 2017 wraz z makietą poci­sku Brahmos pod kadłu­bem. Pod skrzy­dłem widzimy także nowy indyj­ski pocisk „powie­trze-powie­trze” Astra. Wszystkie Fot. Piotr Butowski

Na wysta­wie Aero India 2017 w Bangalore poka­zano wie­lo­za­da­niowy samo­lot myśliw­ski Su-30MKI z pod­wie­szoną na cen­tral­nej belce pod­ka­dłu­bo­wej mię­dzy sil­ni­kami peł­no­wy­mia­rową makietą kie­ro­wa­nego poci­sku lot­ni­czego Brahmos-A. Samo w sobie nie jest to nowo­ścią; makietę tę poka­zy­wano już wcze­śniej. Jednakże sta­tus pro­gramu Brahmos-A zmie­nił się od tego czasu znacz­nie. 25 czerwca 2016 r. myśli­wiec Su-30MKI z nume­rem tak­tycz­nym SB200 wyko­nał bowiem od dawna ocze­ki­wany pierw­szy lot z makietą Brahmos-A. Lot wyko­nano z lot­ni­ska Hindustan Aeronautics Limited (HAL) w Nasik.

Kilka dni przed wystawą Aero India mia­łem moż­li­wość poroz­ma­wia­nia w kwa­te­rze głów­nej firmy BrahMos Aerospace w New Delhi z jej dyrek­to­rem gene­ral­nym Sudhir Kumar Mishra. Powiedział on, że Su-30MKI z pod­wie­szo­nym poci­skiem Brahmos wyko­nał od czerwca 2016 r. wiele lotów o łącz­nym cza­sie 25 godzin, w tym naj­trud­niej­sze, lądo­wa­nia z pod­wie­szo­nym poci­skiem.
Po prze­te­sto­wa­niu peł­nego zakresu pręd­ko­ści i wyso­ko­ści lotu samo­lotu z pod­wie­szo­nym poci­skiem Brahmos, w grud­niu 2016 r. wyko­nano jego zrzut bez uru­cha­mia­nia sil­nika. Po zrzu­cie spe­cja­li­ści firmy porów­nali eks­pe­ry­ment z wyni­kami wcze­śniej­szych prób w tunelu aero­dy­na­micz­nym. Okazało się, że wcze­śniej­sze teo­re­tyczne wyli­cze­nia dokład­nie pokry­wają się z prak­tycz­nym eks­pe­ry­men­tem, powie­dział Sudhir Mishra. To nie jest wcale łatwe. Na razie wyko­nano jeden zrzut poci­sku; w marcu zostaną wyko­nane jesz­cze trzy. Później zamie­rzamy prze­pro­wa­dzić próbę bojową poci­sku, być może w ciągu 2 – 3 mie­sięcy prze­ciwko celom mor­skim i lądo­wym. Jesteśmy prze­ko­nani, że pocisk z pew­no­ścią trafi w cel, powie­dział Sudhir Mishra.
Dwa myśliwce Su-30MKI prze­ka­zane przez Siły Powietrze Indii do tego pro­gramu zostały zaadap­to­wane przez HAL Nasik do prze­no­sze­nia poci­sku Brahmos. Belkę do pod­wie­sza­nia poci­sku wyko­nała firma BrahMos Aerospace, podob­nie jak jego mecha­niczną i elek­tryczną inte­gra­cję z samo­lo­tem. Udział strony rosyj­skiej w tych pra­cach był nie­wielki; na pod­sta­wie kon­traktu z grud­nia 2012 r. Suchoj wyko­nał pro­jekt wzmoc­nie­nia kon­struk­cji pła­towca w stre­fie pod­wie­sze­nia poci­sku oraz zabu­do­wa­nia ukladu ste­ro­wa­nia w kabi­nie samo­lotu.

Zamówienia warte 8 miliar­dów USD

Firma BrahMos Aerospace (nazwa pocho­dzi od rzek, Brahmaputra w Indiach i Moskwa w Rosji) została utwo­rzona w 1998 r., jako spółka indyj­skiej Defence Research and Development Organization (DRDO; 50,5% udziału) i rosyj­skiego NPO Maszynostrojenija (49,5%). Obie strony wło­żyły w kapi­tał spółki 250 mln USD, a póź­niej jesz­cze 50 mln spe­cjal­nie dla inwe­sty­cji w wer­sję lot­ni­czą poci­sku.
Głównym zada­niem firmy są bada­nia, roz­wój i pro­duk­cja uni­wer­sal­nego poci­sku kie­ro­wa­nego PJ-10 Brahmos wzo­ro­wa­nego na rosyj­skiej rakie­cie prze­ciw­o­krę­to­wej 3M55 Onyks (NATO: SS-N-26 Strobile) zro­bio­nej przez NPO Maszynostrojenija. Pocisk Onyks został wystrze­lony po raz pierw­szy na poli­go­nie w 1985 r i wszedł do służby w rosyj­skiej mary­narce wojen­nej w 2002 r.; póź­niej został on użyty także w brze­go­wym kom­plek­sie rakie­to­wym 3K55 Bastion (NATO: SS-C-5 Stooge). Pocisk 3M55 jest pro­du­ko­wany seryj­nie przez zakład Strieła w Orenburgu. Jego eks­por­towa wer­sja nazywa się Jachont i została sprze­dana przez Rosjan do Indonezji (wer­sja okrę­towa) oraz Syrii i Wietnamu (wer­sja brze­gowa).

  • Piotr Butowski

To jest skrócona wersja artykułu.

CZYTAJ E-WYDANIE KUP WYDANIE PAPIEROWE