MESKO S.A. w glo­bal­nym łań­cu­chu dostaw MBDA

Od jesieni ubiegłego roku grupa MBDA, największy producent pocisków rakietowych w Europie, współpracuje z zakładami MESKO S.A. ze Skarżyska-Kamiennej w zakresie produkcji komponentów do pocisków rakietowych CAMM, ASRAAM i Brimstone. Na zdjęciu wyrzutnia pocisków przeciwlotniczych krótkiego zasięgu CAMM na polskim nośniku Jelcz P882, jako element systemu Narew.

Od jesieni ubie­głego roku grupa MBDA, naj­więk­szy pro­du­cent poci­sków rakie­to­wych w Europie, współ­pra­cuje z zakła­dami MESKO S.A. ze Skarżyska-Kamiennej w zakre­sie pro­duk­cji kom­po­nen­tów do poci­sków rakie­to­wych CAMM, ASRAAM i Brimstone. Na zdję­ciu wyrzut­nia poci­sków prze­ciw­lot­ni­czych krót­kiego zasięgu CAMM na pol­skim nośniku Jelcz P882, jako ele­ment sys­temu Narew.

Na początku lipca grupa MBDA, naj­więk­szy pro­du­cent poci­sków rakie­to­wych w Europie, zło­żyła zamó­wie­nie w MESKO S.A. na wyko­na­nie kolej­nej par­tii kom­po­nen­tów do poci­sków rakie­to­wych CAMM, ASRAAM i Brimstone, a także poin­for­mo­wała o przy­zna­niu pol­skim zakła­dom cer­ty­fi­katu dostawcy tzw. pierw­szego poziomu. To kolejny krok ku zacie­śnie­niu współ­pracy spółki ze Skarżyska-Kamiennej ze świa­to­wymi lide­rami w pro­duk­cji zaawan­so­wa­nego uzbro­je­nia, któ­rej głów­nym celem jest budowa nowych kom­pe­ten­cji przed udzia­łem w reali­za­cji kolej­nych pro­gra­mów moder­ni­za­cyj­nych Sił Zbrojnych RP.

Należące do Polskiej Grupy Zbrojeniowej S.A. zakłady MESKO S.A. ze Skarżyska-Kamiennej są dziś jedy­nym w kraju pro­du­cen­tem amu­ni­cji pre­cy­zyj­nego raże­nia, a także wyko­rzy­stu­ją­cych ją rakie­to­wych zesta­wów prze­ciw­pan­cer­nych (Spike, Pirat) i prze­ciw­lot­ni­czych zesta­wów rakie­to­wych (Grom, Piorun). Wspólnie z wio­dą­cymi fir­mami kra­jo­wymi i zagra­nicz­nymi bie­rze rów­nież udział w stra­te­gicz­nych pro­gra­mach roz­wo­jo­wych sys­te­mów rakie­to­wych reali­zo­wa­nych przez pol­skie pla­cówki naukowo-badaw­cze oraz przed­się­bior­stwa prze­my­słu obron­nego.
Na początku XXI wieku w zakła­dach ze Skarżyska-Kamiennej wdro­żono do pro­duk­cji prze­no­śny prze­ciw­lot­ni­czy zestaw rakie­towy Grom, który powstał w cało­ści w Polsce (poza ZM MESKO S.A. należy wymie­nić w tym miej­scu m.in.: Instytut Elektroniki Kwantowej Wojskowej Akademii Technicznej, Centrum Rozwojowo-Wdrożeniowe Telesystem-Mesko Sp. z o.o., Ośrodek Badawczo-Rozwojowy „Skarżysko”, Instytut Przemysłu Organicznego, Wojskowy Instytut Techniczny Uzbrojenia). Do dziś zestaw Grom jest przed­mio­tem dostaw do użyt­kow­ni­ków zagra­nicz­nych z: Japonii, Gruzji, Indonezji, Stanów Zjednoczonych i Litwy.

Jeżeli pocisk CAMM zostanie wybrany przez Ministerstwo Obrony Narodowej jako zasadniczy środek rażenia systemu Narew, firmy Grupy PGZ, w tym MESKO S.A., byłyby zainteresowane podjęciem produkcji kolejnych jego zespołów, a także montażem końcowym, testami i kontrolą stanu tych rakiet.

Jeżeli pocisk CAMM zosta­nie wybrany przez Ministerstwo Obrony Narodowej jako zasad­ni­czy śro­dek raże­nia sys­temu Narew, firmy Grupy PGZ, w tym MESKO S.A., byłyby zain­te­re­so­wane pod­ję­ciem pro­duk­cji kolej­nych jego zespo­łów, a także mon­ta­żem koń­co­wym, testami i kon­trolą stanu tych rakiet.

W 2016 r. zakoń­czył się pro­gram moder­ni­za­cji zestawu Grom, okre­ślany kryp­to­ni­mem Piorun, w ramach któ­rego MESKO S.A, we współ­pracy z: CRW Telesystem-Mesko Sp. z o.o., Wojskową Akademią Techniczną, Wojskowym Instytutem Technicznym Uzbrojenia, Instytutem Metali Nieżelaznych Oddział w Poznaniu Centralne Laboratorium Akumulatorów i Ogniw oraz Zakładem Produkcji Specjalnej.

GAMRAT Sp. z o.o., PCO S.A. i firmą Etronika Sp. z o.o., powstał nowo­cze­sny prze­no­śny prze­ciw­lot­ni­czy zestaw rakie­towy. Dysponuje on zdol­no­ściami zwal­cza­nia więk­szo­ści współ­cze­snych środ­ków napadu powietrz­nego strefy tak­tycz­nej, ma także znacz­nie popra­wione para­me­try prze­strzenne (zasięg 6500 m, mak­sy­malna wyso­kość raże­nia celów 4000 m). W Piorunie zasto­so­wano m.in.:

  • nową gło­wicę samo­na­pro­wa­dza­nia (nowe, lep­sze detek­tory, które pozwo­liły na zwięk­sze­nie zasię­gów wykry­cia i śle­dze­nia celów; opty­ma­li­za­cja optyki i pasm pracy detek­to­rów; zmiana ukła­dów wstęp­nej obróbki sygna­łów na cyfrowe; zmiana algo­ryt­mów w obsza­rze gło­wicy i mecha­ni­zmu star­to­wego – wpro­wa­dzono moż­li­wość wyboru typu celu, popra­wiono selek­cję kine­ma­tyczną, zwięk­szono auto­no­miczny czas pracy; zmiany te pozwa­lają na znacz­nie dokład­niej­sze napro­wa­dza­nie się na cel i zwięk­sze­nie odpor­no­ści na pułapki ter­miczne (flary), co prze­kłada się na sku­tecz­ność zwal­cza­nia celów);
  • zmiany w obsza­rze mecha­ni­zmu star­to­wego (w pełni cyfrowa obróbka sygnału, popra­wiona selek­cja celów przez wybór opcji: samolot/śmigłowiec, rakieta, co w efek­cie, poprzez sprzę­że­nie wyboru z pro­gra­mo­walną gło­wicą samo­na­pro­wa­dza­nia, powo­duje opty­ma­li­za­cję algo­ryt­mów napro­wa­dza­nia rakiety; ponadto w mecha­ni­zmie star­to­wym zasto­so­wano ulep­szoną auto­ry­za­cję uży­cia i algo­rytmu „swój – obcy”);
  • wpro­wa­dzono do zestawu celow­nik ter­mo­wi­zyjny, co pozwala zwal­czać cele także nocą;
  • wpro­wa­dzono zapal­nik zbli­że­niowy do poci­sku;
  • zop­ty­ma­li­zo­wano pracę mar­szo­wego sil­nika rakie­to­wego, co pozwo­liło wydłu­żyć zasięg lotu kie­ro­wa­nego;
  • zestaw Piorun może współ­pra­co­wać z sys­te­mem dowo­dze­nia i sys­te­mem iden­ty­fi­ka­cji „swój – obcy”.

Zestaw Piorun jest pro­du­ko­wany seryj­nie i od 2018 r. jest dostar­czany Siłom Zbrojnym RP na mocy umowy zawar­tej z Inspektoratem Uzbrojenia MON 20 grud­nia 2016 r. (patrz m.in. WiT 9/2018).

W MESKO S.A., we współ­pracy z part­ne­rami z kraju i zagra­nicy, trwają także prace nad amu­ni­cją arty­le­ryj­ską pre­cy­zyj­nego raże­nia napro­wa­dzaną na odbite świa­tło lase­rowe do 120 mm moź­dzie­rzy (APR 120) i 155 mm arma­to­hau­bic (APR 155), a także prze­ciw­pan­cer­nym zesta­wem rakie­to­wym Pirat, wyko­rzy­stu­ją­cym ana­lo­giczną metodę napro­wa­dza­nia (patrz WiT 6/2020).
Poza roz­wi­ja­niem wła­snych wyro­bów, innym obsza­rem dzia­łal­no­ści MESKO S.A. w sfe­rze kie­ro­wa­nego uzbro­je­nia rakie­to­wego jest współ­praca z czo­ło­wymi pro­du­cen­tami amu­ni­cji tego typu z państw zachod­nich. Zapoczątkowała ją umowa z 29 grud­nia 2003 r., zawarta pomię­dzy Ministerstwem Obrony Narodowej a izra­el­ską firmą Rafael. Na jej mocy SZ RP zaku­piły 264 prze­no­śne wyrzut­nie z zespo­łami celow­ni­czymi CLU i 2675 prze­ciw­pan­cer­nymi poci­skami kie­ro­wa­nymi Spike-LR Dual, które miały zostać dostar­czone w latach 2004 – 2013. Warunkiem zapi­sa­nym w umo­wie było prze­ka­za­nie ZM MESKO S.A. praw do pro­duk­cji licen­cyj­nej ppk Spike-LR Dual i wytwa­rza­nia wielu jego kom­po­nen­tów. Pierwsze poci­ski wypro­du­ko­wano w Skarżysku-Kamiennej w 2007 r., a w 2009 r. dostar­czono tysięczny pocisk. 17 grud­nia 2015 r. zawarto z IU MON umowę na dostawę kolej­nego tysiąca poci­sków Spike-LR Dual w latach 2017 – 2021, która jest aktu­al­nie reali­zo­wana.

W ostat­nich latach MESKO S.A. zawarło także poro­zu­mie­nia z kil­koma innymi glo­bal­nymi pro­du­cen­tami uzbro­je­nia rakie­to­wego bądź jego kom­po­nen­tów, z któ­rych należy wymie­nić dwa listy inten­cyjne z ame­ry­kań­ską spółką Raytheon (wrze­sień 2014 r. i marzec 2015 r.) czy też list inten­cyjny z fran­cu­ską firmą TDA (będącą 100% wła­sno­ścią kon­cernu Thales) z wrze­śnia 2016 r. Wszystkie doku­menty doty­czą moż­li­wo­ści pro­duk­cji w Polsce nowo­cze­snej amu­ni­cji rakie­to­wej na rynek wła­sny i dla odbior­ców zagra­nicz­nych.

  • Andrzej Kiński

To jest skrócona wersja artykułu.

CZYTAJ E-WYDANIE KUP WYDANIE PAPIEROWE