F-16V, czyli Viper wiecz­nie żywy

F-16V, czyli Viper wiecznie żywy

F-16V, czyli Viper wiecz­nie żywy

16 paź­dzier­nika tego roku, z przy­za­kła­do­wego lot­ni­ska kon­cernu Lockheed Martin w Fort Worth w Teksasie, wzbił się po raz pierw­szy w powie­trze demon­stra­tor wie­lo­za­da­nio­wego myśliwca F-16 naj­now­szej wer­sji V. Pięć dni póź­niej o wyda­rze­niu tym poin­for­mo­wano ofi­cjal­nie na odby­wa­ją­cym się w Seulu salo­nie lot­ni­czo-obron­nym ADEX 2015. To ważne i zna­mienne wyda­rze­nie w dzie­jach słyn­nej maszyny, które skła­nia jed­nak do posta­wie­nia kilku pytań. Pierwszym i naj­waż­niej­szym jest, dla­czego Lockheed Martin pro­muje kon­ku­renta dla swo­jego naj­now­szego wyrobu – maszyny pią­tej gene­ra­cji F-35 Lightning II?

Nie ma co ukry­wać, że F-16 to kon­struk­cja dziś już dość leciwa, a jego początki się­gają prze­łomu lat 60. i 70. ubie­głego wieku. Projektowany jako masowy i nie­drogi lekki myśli­wiec, z cza­sem wyewo­lu­ował w maszynę wie­lo­za­da­niową. F-16 trudno dzi­siaj nazwać roz­wią­za­niem tanim, przy­naj­mniej jeśli porów­nać go z poprzed­nim ame­ry­kań­skim seryj­nym lek­kim myśliw­cem wie­lo­za­da­nio­wym, two­rzo­nym na bazie podob­nych zało­żeń – Northrop F-5E Tiger II. Mimo to oka­zał się na tyle efek­tywny bojowo i kosz­towo, że dotąd zaku­piło go 26 państw na całym świe­cie – od nie­wiel­kich i śred­nio zamoż­nych począw­szy, na kraju pro­du­centa koń­cząc, a w służ­bie znaj­duje się około 4000 egzem­pla­rzy. F-16 przez wiele lat zapew­niały prze­wagę nad użyt­kow­ni­kami myśliw­ców pro­duk­cji sowiec­kiej (rosyj­skiej) i chiń­skiej. Ta sytu­acja od przy­naj­mniej dekady ulega jed­nak zmia­nie. Po pierw­sze dla­tego, że w rosyj­skiej ofer­cie eks­por­to­wej poja­wiły się samo­loty zdolne do poko­na­nia F-16 w poje­dynku 1:1, po dru­gie do coraz więk­szej liczby państw, także głów­nie za sprawą Rosji, tra­fiają rakie­towe sys­temy obrony prze­ciw­lot­ni­czej, które mogą unie­moż­li­wić F-16 wyko­ny­wa­nie ich zadań ofen­syw­nych. Wszystko wska­zuje na to, że w kolej­nych latach sytu­acja ta będzie się coraz bar­dziej kom­pli­ko­wać w związku ze wzro­stem zaawan­so­wa­nia tech­nicz­nego uzbro­je­nia pro­duk­cji z Chin, które jako dru­gie pań­stwo na świe­cie ofe­rują dziś odbior­com zagra­nicz­nym myśliwce pią­tej gene­ra­cji. Tymczasem F-35 – samo­lot „namasz­czany” na następcę F-16, który miał go zastą­pić u wszyst­kich dotych­cza­so­wych użyt­kow­ni­ków, jest dziś fak­tycz­nie maszyną zupeł­nie innej klasy i o innym prze­zna­cze­niu. Główną róż­nicę pomię­dzy oby­dwiema kon­struk­cjami sta­nowi jed­nak cena myśliwca, która w przy­padku Lightninga II praw­do­po­dob­nie zawsze będzie prze­wyż­szać koszt zakupu współ­cze­snych dwu­sil­ni­ko­wych myśliw­ców prze­wagi powietrz­nej gene­ra­cji „4+”. Do tego docho­dzą wąt­pli­wo­ści doty­czące fak­tycz­nego stop­nia reduk­cji wykry­wal­no­ści F-35 i tego, czy w peł­no­ska­lo­wym kon­flik­cie będzie ona naprawdę warta swo­jej ceny. Niewielką sku­teczną powierzch­nię odbi­cia radio­lok­cyj­nego w F-35 uzy­skuje się bowiem tylko w przy­padku zabra­nia przez niego rela­tyw­nie nie­wiel­kiej ilo­ści uzbro­je­nia, które pomie­ścić mogą wewnętrzne komory. W tej sytu­acji coraz bar­dziej wąt­pliwe jest to, czy F-35 zdo­ła­łyby samo­dziel­nie wywal­czyć prze­wagę w powie­trzu, szcze­gól­nie że zgod­nie z dok­tryną USAF miał to czy­nić przy wspar­ciu wyspe­cja­li­zo­wa­nych w tym celu F-22 Raptor – maszyn, które dla reszty świata pozo­stają nie­do­stępne. Tymczasem w prze­pro­wa­dzo­nych w stycz­niu br. testach symu­lo­wa­nej manew­ro­wej walki powietrz­nej z dwu­miej­sco­wym F-16D (z pod­wie­szo­nymi dodat­ko­wymi zbior­ni­kami paliwa) F-35 wypadł gorzej! Oczywiście w dzi­siej­szych cza­sach do walk na krót­kich
dystan­sach docho­dzi rzadko i fak­tycz­nie F-35 mia­łyby na więk­szych dystan­sach nad F-16D prze­wagę m.in. dzięki lep­szym czuj­ni­kom, ale można zadać pyta­nie – czy nie lepiej podobne sys­temy zain­sta­lo­wać w tań­szej i spraw­dzo­nej plat­for­mie?
  • Maciej Szopa

To jest skrócona wersja artykułu.

CZYTAJ E-WYDANIE KUP WYDANIE PAPIEROWE