Eurosatory 2018

Dzięki własnemu doświadczeniu i zamówieniom Bundeswehry Liebherr wyrasta na największego w Europie specjalistę w sferze zmilitaryzowanych żurawi i kołowych wozów zabezpieczenia technicznego na ich podwoziach. Na zdjęciu żuraw z opancerzonymi kabinami G-LTM 1090-4.2.

Dzięki wła­snemu doświad­cze­niu i zamó­wie­niom Bundeswehry Liebherr wyra­sta na naj­więk­szego w Europie spe­cja­li­stę w sfe­rze zmi­li­ta­ry­zo­wa­nych żurawi i koło­wych wozów zabez­pie­cze­nia tech­nicz­nego na ich pod­wo­ziach. Na zdję­ciu żuraw z opan­ce­rzo­nymi kabi­nami G‑LTM 1090−4.2.

Chociaż na ubie­gło­rocz­nym pary­skim salo­nie zbro­je­nio­wym Eurosatory sek­tor mili­tar­nej moto­ry­za­cji w zasa­dzie niczym nie zasko­czył, gdyż zabra­kło spek­ta­ku­lar­nych pre­mier, to – z dru­giej strony – poka­zano kil­ka­na­ście cie­ka­wych pojaz­dów w nowych kon­fi­gu­ra­cjach i kom­ple­ta­cjach.

Cz. 2

W dru­giej czę­ści arty­kułu sku­pimy się na pojaz­dach ofe­ro­wa­nych przez spółki Iveco Defence Vehicles, Scania, Soframe, Fassi, Liebherr i BMC.

Iveco Defence Vehicles

Włoski kon­cern pro­mo­wał pełną paletę swo­ich zmi­li­ta­ry­zo­wa­nych i mili­tar­nych pro­duk­tów ze wszyst­kich klas tona­żo­wych: lek­kiej, śred­niej i cięż­kiej. Z lek­kiej pocho­dziły cywilne zmi­li­ta­ry­zo­wane MUV i lekki pojazd LMV2, ze śred­niej cywilne zmi­li­ta­ry­zo­wane Eurocargo 4×4 (MLL 150E28 WS), a z cięż­kiej, głę­boko zmi­li­ta­ry­zo­wany cywilny Trakker GTF 8×8 FSA (AT 410T WM) i mili­tarna Astra 8×8 (M320.45 WM).
W ostat­nich latach firma ziden­ty­fi­ko­wała znaczne zapo­trze­bo­wa­nie na rynku świa­to­wym, ze strony nie tylko woj­ska, ale i odbior­ców cywil­nych, na lek­kie pojazdy w kom­ple­ta­cji tere­no­wej. Odpowiadając na te potrzeby w Iveco przy­go­to­wano nową rodzinę nie­opan­ce­rzo­nych i lekko opan­ce­rzo­nych aut tere­no­wych, nazwaną MUV (Military Utility Vehicle), czyli woj­skowy pojazd użyt­kowy.

Zmilitaryzowana ciężarówka IVECO Eurocargo 4×4 (MLL 150E28 WS) dla Bundeswehry. Jest to typowy pojazd wsparcia logistycznego zaplecza pola walki, niedysponujący żadnymi elementami zabezpieczającymi go przed ostrzałem i wybuchami min.

Zmilitaryzowana cię­ża­rówka IVECO Eurocargo 4×4 (MLL 150E28 WS) dla Bundeswehry. Jest to typowy pojazd wspar­cia logi­stycz­nego zaple­cza pola walki, nie­dy­spo­nu­jący żad­nymi ele­men­tami zabez­pie­cza­ją­cymi go przed ostrza­łem i wybu­chami min.

Premierowe Iveco MUV należy do zmi­li­ta­ry­zo­wa­nych środ­ków trans­portu i korzy­sta z klu­czo­wych kom­po­nen­tów cywil­nych – pod­wo­zia, zawie­sze­nia, sil­nika, skrzyni bie­gów, kabiny itp. Skutkuje to dopra­co­wa­niem kon­struk­cji i nie­za­wod­no­ścią, dobrymi osią­gami, a to wszystko przy reduk­cji kosz­tów.
Na rynku MUV zastę­puje mili­tarną linię M40E (ostatni model M40E15 WM 4×4), dotąd sprze­daną w licz­bie ponad 18 000 i będącą na rynku od prze­szło 30 lat. Bazę sta­nowi solidne pod­wo­zie typu cię­ża­rów­ko­wego, czyli z ramą o ukła­dzie dra­bi­no­wym, two­rzoną przez podłuż­nice i poprzeczki. Inne klu­czowe ele­menty odbiorca może dobrać, uzy­sku­jąc auto skro­jone na miarę swo­ich potrzeb. Przede wszyst­kim MUV wyko­rzy­stuje stan­da­ry­zo­wane moduły i ele­menty dodat­kowe. Dostępne są dwa wyko­na­nia pod­sta­wowe: pod­wo­zie z kabiną i fabryczny fur­gon. Kabina pod­wo­zia może być krótka, dzienna, dwu­drzwiowa, 2 – 3‑osobowa lub wydłu­żona, zało­gowa, czte­ro­drzwiowa, 5 – 6‑osobowa. Furgon wystę­puje z dachem o nor­mal­nej wyso­ko­ści lub z pod­wyż­szo­nym, do kom­ple­ta­cji jako wariant towa­rowy lub pasa­żer­ski do prze­wozu osób. Przy pod­wo­ziu można zamó­wić cztery roz­stawy osi – 3080, 3480, 3780 i 4175 mm zarówno przy kie­row­nicy po lewej, jak i pra­wej stro­nie, któ­rym odpo­wia­dają nastę­pu­jące dłu­go­ści cał­ko­wite pojazdu – 4971, 5376, 5881 i 6846 mm, war­to­ści zwi­sów tyl­nych – 935, 940, 1145 i 1715 mm oraz war­to­ści kątów natar­cia i zej­ścia 40°/37°, 40°/37°, 40°/26° i 40°/18°. Prześwit równa się – z przodu 242 mm, z tyłu 300 mm, wyso­kość cał­ko­wita 2458 mm, dopusz­czalna masa cał­ko­wita 3500, 5500 i 7000 kg, z kolei ładow­ność mak­sy­mal­nie docho­dzi do 4000 kg. W przy­padku fur­gonu wystę­puje mniej roz­sta­wów osi – 3595, 3505 dla ruchu lewo­stron­nego i 4175 mm. Odpowiadają im w kolej­no­ści: zwisy tylne 1067, 1467 i 2052 mm oraz war­to­ści kątów natar­cia i zej­ścia – 40°/34°, 40°/23° i 40°/16°. Prześwit wynosi 252 mm z przodu i 248 mm z tyłu, a ładow­ność do 3600 kg, przy dopusz­czal­nych masach cał­ko­wi­tych 5000 albo 7000 kg.
Przy tych róż­ni­cach wyni­ka­ją­cych z pod­sta­wo­wego wyko­na­nia – pod­wo­zie z kabiną lub fur­gon – pozo­stałe klu­czowe kom­po­nenty i cha­rak­te­ry­styki są już takie same dla wszyst­kich typów. Szerokość to 1976 mm, a zwis przedni 928 mm. Źródło napędu sta­no­wią sil­niki speł­nia­jące normy czy­sto­ści spa­lin Euro 3 i Euro 6. Jednostki te pokry­wają zakres mocy mak­sy­mal­nych od 107 kW/146 KM do 128 kW/175 KM (197 KM), lecz inne są ich mak­sy­malne momenty obro­towe: Euro 3 – 350, 430 i 470 Nm, Euro 6 do 430 Nm. Za prze­nie­sie­nie napędu odpo­wiada jedna z dwóch skrzyń prze­kła­dnio­wych – albo manu­alna 6‑biegowa FPT/IVECO, albo 8‑biegowa auto­ma­tyczna ze sprzę­głem hydro­ki­ne­tycz­nym. Układ napę­dowy uzu­peł­nia skrzy­nia roz­dziel­cza w spo­sób stały prze­ka­zu­jąca napęd na oś przed­nią i w opcji przy­stawka odbioru mocy oraz mosty napę­dowe z blo­ka­dami mecha­ni­zmów róż­ni­co­wych, dopeł­nio­nymi przez blo­kadę mię­dzy­mo­stową. Ogumienie na wszyst­kich kołach może być poje­dyn­cze, o roz­mia­rze 255/100R16 lub 265/70R19,5, ewen­tu­al­nie – za cenę spadku dziel­no­ści tere­no­wej – z tyłu bliź­nia­cze o roz­mia­rze 225/75R16. Można też zasto­so­wać wkładki run-flat i cen­tralny sys­tem pom­po­wa­nia kół. Warto wska­zać, że seryj­nie samo­chód z przodu dostaje nie­za­leżne zawie­sze­nie z drąż­kiem sta­bi­li­za­tora, zapew­nia­jące bar­dzo dobrą mobil­ność w trud­nych warun­kach dro­go­wych oraz dosko­nałe pro­wa­dze­nie i nie­za­wod­ność. W dwu­obwo­do­wym hydrau­licz­nym ukła­dzie hamul­co­wym zasto­so­wano z przodu i z tyłu hamulce tar­czowe oraz sys­temy: ESP, ABS i EBD. MUV wyróż­niają zatem: stały napęd na obie osie, dwu­bie­gowa skrzy­nia roz­dziel­cza, blo­kady mecha­ni­zmów róż­ni­co­wych, sys­tem nie­za­leż­nego zawie­sze­nia kół z przodu, poje­dyn­cze bądź podwójne ogu­mie­nie z tyłu, sys­tem ECTIS (Externally Controlled Tyre Inflation System – zewnętrz­nie kon­tro­lo­wany sys­tem pomiaru ciśnie­nia w ogu­mie­niu) i wkładki prze­ciw­prze­strze­li­nowe w opo­nach.
Obie zasad­ni­cze odmiany mogą: poko­ny­wać prze­szkody wodne o głę­bo­ko­ści do 650 mm, wznie­sie­nia o nachy­le­niu do 60%, pra­co­wać w zakre­sie w tem­pe­ra­tur od −32 do 49°C, być zasi­lane pali­wami speł­nia­ją­cymi normę STANAG 4362, a także cią­gnąć przy­czepy o masie do 3500 kg. Pozostałe klu­czowe para­me­try to: mak­sy­malny prze­chył boczny 30% i pręd­kość mak­sy­malna 110 km/h. Na liście wypo­sa­że­nia mili­ta­ry­zu­ją­cego zna­la­zły się m.in.: 24-wol­towy układ elek­tryczny z prze­twor­nicą DC/DC, uzu­peł­nia­jący zasad­ni­czy układ 12-wol­towy; aku­mu­la­tory 2×110 Ah/12 V z głów­nym wyłącz­ni­kiem; złą­cza 12 i 24 V; gniazdo star­towe 24 V do uru­cho­mie­nia z zewnątrz; 12-bie­gu­nowe złą­cze z tyłu do przy­czepy zgodne z wyma­ga­niami NATO; oświe­tle­nie z sys­te­mem black-out NATO; sta­lowa pokrywa sil­nika; przed­nie i tylne zaczepy; przy­stawka odbioru mocy; wkładki run-flat w opo­nach; uchwyty na broń w kabi­nie; wzmoc­niony sta­lowy zde­rzak przedni z przed­nią osłoną rurową; sys­tem ECTIS; przed­nia wcią­garka; sta­lowa osłona chłod­nicy, miski ole­jo­wej sil­nika i skrzyni roz­dziel­czej. Możliwe jest rów­nież doda­nie, w gra­ni­cach tech­nicz­nych nośno­ści pod­wo­zia, modu­łów dodat­ko­wego opan­ce­rze­nia.
W siłach zbroj­nych pod­wo­zie MUV może słu­żyć jako baza: zabu­dowy skrzy­nio­wej, lek­kiego kon­te­nera, wywrotki, cysterny o pojem­no­ści do 2000 – 2500 l, hako­wego bądź bra­mo­wego sys­temu zała­dow­czego, izotermy/chłodni i pick-upa. Furgon z kolei może być wyko­rzy­stany, np. jako: ambu­lans; śro­dek trans­portu ładun­ków, w tym jako chłod­nia z agre­ga­tem; czy nie­wielki auto­bus, zabie­ra­jący do 14+2 osób.
Na Eurosatory 2018 pre­zen­to­wano oba bazowe wyda­nia MUV – pod­wo­zie z kabiną i fur­gon w odmia­nie pasa­żer­skiej.
Średnią klasę tona­żową repre­zen­to­wało zmi­li­ta­ry­zo­wane Eurocargo 4×4 (MLL 150E28 WS). W Paryżu odbyła się pre­miera takiego wariantu, który powstał dla Bundeswehry, jako śred­nio­to­na­żowa zmi­li­ta­ry­zo­wana uni­wer­salna cię­ża­rówka. W 2017 r. nie­miecki BwFuhrpark Service GmbH zakon­trak­to­wał 280 Eurocargo w takim wyda­niu z dostawą w 2018 r., co sta­nowi następ­stwo dwu­let­niej inten­syw­nej oceny rynku i testów egzem­pla­rza demon­stra­cyj­nego.
Eurocargo MLL 150E28 WS 4×4 to cywilny tere­nowy wariant zmi­li­ta­ry­zo­wany o dopusz­czal­nej masie cał­ko­wi­tej 15 000 kg. Jego spe­cy­fi­ka­cja obej­muje: długą cywilną nie­opan­ce­rzoną kabinę sypialną do jazd na dale­kich tra­sach, w kom­ple­ta­cji z nowymi kom­for­to­wymi fote­lami i ela­stycz­nym sys­te­mem schow­ków – na sprzęt łącz­no­ści i wypo­sa­że­nie oso­bi­ste żoł­nie­rzy; wyłącz­nie poje­dyn­cze tere­nowe ogu­mie­nie na wszyst­kich kołach dla poprawy dziel­no­ści tere­no­wej; dachowy luk ewa­ku­acyjny; oświe­tle­nie NATO-blac­kout; przy­sto­so­wa­nie do cią­gnię­cia przy­czepy; uchwyt koła zapa­so­wego i sys­tem wie­lo­za­da­nio­wej ramy pod kontenery/nadwozia wymienne w celu wspar­cia misji pro­wa­dzo­nych poza obsza­rem Niemiec. Jeśli cho­dzi o wyko­rzy­sta­nie, samo­chód będzie uni­wer­sal­nym wie­lo­za­da­nio­wym narzę­dziem logi­stycz­nego zabez­pie­cze­nia tak­tycz­nego. Napęd zapew­nia sil­nik speł­nia­jący normę czy­sto­ści spa­lin Euro 6, dosto­so­wany do zasi­la­nia jed­no­li­tym pali­wem pola walki. Kolejny wyróż­nik to dobry współ­czyn­nik ładow­no­ści tak­tycz­nej do dopusz­czal­nej masy cał­ko­wi­tej.
Obecnie kon­cern ofe­ruje dwie bazowe odmiany zmi­li­ta­ry­zo­wa­nego Eurocargo 4×4 – lżej­szą MLL 110E 4×4 i cięż­szą MLL 150E 4×4. W kon­struk­cji pod­wo­zia zasto­so­wano kla­syczną ramę typu dra­bi­no­wego i mecha­niczne zawie­sze­nie oparte na reso­rach pió­ro­wych. Rozstawy osi to 3690, 3915 i 4150 mm, a roz­staw kół 2490 mm. Prędkość mak­sy­malna wynosi 90 km/h. Zastosowano: układ hamul­cowy z sys­te­mami EBL, ABS i hamul­cami bęb­no­wymi z przodu oraz z tyłu; 24-wol­tową insta­la­cję elek­tryczną z szyną CAN-Bus i EDC; sta­lowy wzmoc­niony zde­rzak przedni ze świa­tłami chro­nio­nymi sta­lową kratą; sta­lową osłonę chłod­nicy i miski ole­jo­wej. Możliwy jest wybór mię­dzy róż­nymi rodza­jami fabrycz­nych kabin. Są nimi odmiany:
2-(opcjonalnie 3‑osobowa) krótka, dzienna; 2- (opcjo­nal­nie 3‑osobowa) długa i wydłu­żona, zało­gowa, czte­ro­drzwiowa, 6‑osobowa. Kabiny te – w szcze­gól­no­ści krótką i długą – można wypo­sa­żyć w dachowy luk ewa­ku­acyjny. Na liście wypo­sa­że­nia opcjo­nal­nego zna­la­zły się: ogu­mie­nie z wkład­kami run-flat, mili­tarne oświe­tle­nie typu black-out, sil­niki Euro 6 zasi­lane jed­no­li­tym pali­wem pola walki, a także sil­niki Euro 3.
Lżejsza wer­sja MLL 110E 4×4 ma wyso­kość do gór­nej powierzchni kabiny 3000 mm, dopusz­czalną tech­nicz­nie masę cał­ko­witą 11 50012 000 kg, ładow­ność do ok. 5500 – 5900 kg i może two­rzyć zestawy o dopusz­czal­nej masie cał­ko­wi­tej do 21 000 kg. Montuje się w niej sil­niki Euro 6 o mocy mak­sy­mal­nej 160 kW/217 KM lub 185 kW/251 KM. Łączy się je z 6‑biegową, manu­alną skrzy­nią prze­kła­dniową lub w pełni auto­ma­tyczną prze­kład­nią Allison 3000R ze zmien­ni­kiem momentu obro­to­wego, skrzy­nią roz­dziel­czą Iveco TC1100 oraz mostami napę­do­wymi z blo­ka­dami mecha­ni­zmów róż­ni­co­wych. Na osiach stan­dar­dowo zakłada się poje­dyn­cze ogu­mie­nie o roz­mia­rze 365/80R20, które na osi tyl­nej można wymie­nić na ogu­mie­nie bliź­nia­cze.
Cięższy typ MLL 150E 4×4 cha­rak­te­ry­zują: wyso­kość do gór­nej powierzchni kabiny 3100 mm, DMC równa 15 000 – 15 500 kg, ładow­ność do ok. 5800 – 6300 kg, a także wyż­sza DMC zestawu – do 26 000 kg. Do tego docho­dzi zdol­ność do poko­ny­wa­nia, po przy­go­to­wa­niu, prze­szkód wod­nych o głę­bo­ko­ści do 1200 mm. Pojazd otrzy­muje rów­nież moc­niej­sze sil­niki – bazowo o mocach mak­sy­mal­nych 185 kW/251 KM i 205 kW/279 KM, w opcji 235 kW/320 KM, zaś jego układ prze­nie­sie­nia napędu two­rzą 6‑biegowa manu­alna skrzy­nia prze­kła­dniowa ZF 6S1000 lub – opcjo­nal­nie – zauto­ma­ty­zo­wana 6‑biegowa ZF Astronic Lite 6AS1000 bądź auto­ma­tyczna Allison 3000R ze sprzę­głem hydro­ki­ne­tycz­nym. Układ prze­nie­sie­nia napędu uzu­peł­niają skrzy­nia roz­dziel­cza Iveco TC1100 i mosty napę­dowe z blo­ka­dami mecha­ni­zmów róż­ni­co­wych. Na osiach zakłada się poje­dyn­cze ogu­mie­nie o roz­mia­rze 395/85R20, które na tyl­nej osi można zastą­pić bliź­nia­czym.
Nowe zmi­li­ta­ry­zo­wane Eurocargo 4×4 mogą peł­nić wiele zadań w sys­te­mie wspar­cia logi­stycz­nego, wystę­pu­jąc jako uni­wer­salna baza nad­wozi o wie­lo­za­da­nio­wym bądź wyspe­cja­li­zo­wa­nym cha­rak­te­rze, w tym takich jak: skrzy­nia ładun­kowa, kontener/furgon, zbior­nik do wody/paliw o poj. 30004200 l, zabu­dowy z wypo­sa­że­niem elek­tro­nicz­nym.
Gamę klasy tona­żo­wej cięż­kiej na Eurosatory 2018 repre­zen­to­wały: głę­boko zmi­li­ta­ry­zo­wany Trakker GTF 8×8 FSA (AT 410T WM) i wybit­nie mili­tarna Astra 8×8 (M320.45 WM).
Linia Trakker po zmi­li­ta­ry­zo­wa­niu może wypeł­niać wiele zadań w siłach zbroj­nych. Występuje w ukła­dach od dwóch do pię­ciu osi i może być wypo­sa­żona w inte­gral­nie opan­ce­rzoną kabinę nie­miec­kiej firmy Krauss-Maffei Wegmann.

Po zaprzestaniu przez MAN-a produkcji linii SX, IVECO Astra SM jest ostatnią zachodnioeuropejską ciężarówką, którą można określić jako typowo militarną. Tu jako pojazd logistyczny z hakowym systemem załadowczym PPLOG (Porteur Polyvalent Logistique) dla francuskich wojsk lądowych. Zabudowę osprzętu wykonała firma Soframe.

Po zaprze­sta­niu przez MAN‑a pro­duk­cji linii SX, IVECO Astra SM jest ostat­nią zachod­nio­eu­ro­pej­ską cię­ża­rówką, którą można okre­ślić jako typowo mili­tarną. Tu jako pojazd logi­styczny z hako­wym sys­te­mem zała­dow­czym PPLOG (Porteur Polyvalent Logistique) dla fran­cu­skich wojsk lądo­wych. Zabudowę osprzętu wyko­nała firma Soframe.

Pokazywanego w Paryżu opan­ce­rzo­nego Trakkera GTF 8×8 FSA (AT 410T 8×8 WM) eks­plo­atuje już Bundeswehra. Należy on do naj­now­szej gene­ra­cji opan­ce­rzo­nych cię­ża­ró­wek wspar­cia logi­stycz­nego, zaku­pio­nych w ramach pro­gramu GTF (Geschützte Transportfahrzeuge). Iveco pod­pi­sało umowę z Ministerstwem Obrony Niemiec na dostawę w latach 2016 – 2019 133 opan­ce­rzo­nych Trakkerów 8×8. Konstrukcja auta opiera się na spraw­dzo­nej i dopra­co­wa­nej kon­cep­cji kla­sycz­nego, wzmoc­nio­nego pod­wo­zia do zasto­so­wań spe­cja­li­zo­wa­nych i spe­cja­li­stycz­nych w połą­cze­niu z inte­gral­nie opan­ce­rzoną, z wymien­nymi pane­lami zewnętrz­nego pan­ce­rza modu­ło­wego, długą kabiną-cyta­delą KMW FSA. Kabina ta ofe­ruje zało­dze wygodną, wydajną i bez­pieczną prze­strzeń do sku­tecz­nego wyko­ny­wa­nia zadań, w tym ochronę przed: skut­kami oddzia­ły­wa­nia broni maso­wego raże­nia, ostrza­łem z broni strze­lec­kiej na pozio­mie 3 i wybu­chami min/IED na pozio­mie 3A/3B zgod­nie ze STANAG 4569A/B. Mieści w środku od dwóch do czte­rech osób w indy­wi­du­al­nych fote­lach i dosto­so­wano ją do mon­tażu zdal­nie ste­ro­wa­nego sta­no­wi­ska strze­lec­kiego KMM FLW-100 lub FLW-200. Innowacyjny pro­jekt obej­muje także zaawan­so­wane sys­temy C4ISR i urzą­dze­nia zakłó­ca­jące. Innymi funk­cjami są mili­tarne oświe­tle­nie black-out i opcjo­nalne oświe­tla­cze pod­czer­wone współ­pra­cu­jące z goglami nok­to­wi­zyj­nymi.

  • Jarosław Brach

To jest skrócona wersja artykułu.

CZYTAJ E-WYDANIE KUP WYDANIE PAPIEROWE