European Personnel Recovery Centre

Wloski smiglowiec EH-101 i holenderski CH-47D Chinook opuszczaja rejon akcji po podjeciu zespolu Extraction Forces oraz „ofiary”. Fot. Mike Schoenmaker

Wloski smi­glo­wiec EH-101 i holen­der­ski CH-47D Chinook opusz­czaja rejon akcji po pod­je­ciu zespolu Extraction Forces oraz „ofiary”. Fot. Mike Schoenmaker

Europejskie Centrum Ewakuacji Personelu z Wrogiego Terytorium – European Personnel Recovery Centre (EPRC) ma motto: by inni mogli żyć! Można powie­dzieć, że jest to kwin­te­sen­cja naj­waż­niej­szego, co można powie­dzieć o EPRC i jego dzia­ła­niach. Warto jed­nak wie­dzieć nieco wię­cej na ten temat.

Na przy­kład na temat Kursu Operacyjnego Ewakuacji Personelu z Powietrza – Air-cen­tric Personnel Recovery Operatives Course (APROC). Jest to ważne przed­się­wzię­cie pro­wa­dzone przez EPRC i jedyne tego typu w Europie. Szkolenie obej­muje per­so­nel woj­skowy, lata­jący i naziemny, z nie­mal wszyst­kich państw two­rzą­cych Europejskie Centrum Ewakuacji Personelu z Wrogiego Terytorium. Wiosną bie­żą­cego roku był on po raz pierw­szy pro­wa­dzony w Holandii. Kurs ten był zor­ga­ni­zo­wany w opar­ciu o Dowództwo Śmigłowcowe Królewskich Sił Powietrznych Holandii, z sie­dzibą w bazie Gilze-Rijen.
Pierwsza faza Kursu Operacyjnego Ewakuacji Personelu z Powietrza obej­muje szko­le­nie teo­re­tyczne. W dru­giej fazie tego kursu pro­wa­dzi się zakro­jone na sze­roką skalę szkolne misje bojo­wego ratow­nic­twa lot­ni­czego – Combat Search-And-Rescue (CSAR).
Wraz z poja­wie­niem się w 2011 r. pod­ręcz­nika ewa­ku­acji per­so­nelu z obcego tery­to­rium, Połączone Centrum Wypracowania Doktryn Działań Powietrznych (JAPCC, Joint Air Power Competence Centre) chciało, by dowódcy woj­skowi z róż­nych kra­jów zro­zu­mieli i doce­nili zna­cze­nie ewa­ku­acji per­so­nelu z obcego tery­to­rium, by mogli kon­cep­cje dzia­łań prze­kuć w umie­jęt­no­ści tak­tyczne pod­le­głych im struk­tur. Centrum JAPCC to mię­dzy­na­ro­dowy zespół eks­per­tów, któ­rzy przy­go­to­wują roz­wią­za­nia róż­nych pro­ble­mów tak­tycz­nych doty­czą­cych uży­cia sił powietrzno-kosmicz­nych, by zabez­pie­czyć inte­resy Organizacji Traktatu Północnoatlantyckiego (NATO, North Atlantic Treaty Organization) oraz jego państw człon­kow­skich. Zgodnie z ofi­cjal­nym sta­no­wi­skiem JAPCC, ostat­nie dwie dekady poka­zały, że prze­trzy­my­wa­nie per­so­nelu czy zakład­ni­ków przez stronę kon­fliktu ma poważne kon­se­kwen­cje poli­tyczne i sil­nie oddzia­łuje na opi­nię publiczną, kwe­stia ewa­ku­acji per­so­nelu z wro­giego tery­to­rium to nie tylko sprawa huma­ni­tarna i wpły­wa­jąca na morale, ale ma też wiel­kie zna­cze­nie dla powo­dze­nia cało­ści dzia­łań w kon­flik­cie zbroj­nym.
Znamy wiele przy­pad­ków, kiedy sytu­acja zwią­zana z prze­trzy­my­wa­niem per­so­nelu woj­sko­wego lub zakład­ni­ków przez okre­ślone pań­stwo powo­do­wała wiele poważ­nych kom­pli­ka­cji poli­tycz­nych, a nawet powo­do­wała koniecz­ność zmiany spo­sobu pro­wa­dze­nia ope­ra­cji mili­tar­nej lub nawet jej prze­rwa­nia pod naci­skiem opi­nii publicz­nej. Podpułkownik Bart Holewijn z Europejskiego Centrum Ewakuacji Personelu z Wrogiego Terytorium wyja­śnia: Jednym z przy­kła­dów oddzia­ły­wa­nia na spo­łe­czeń­stwo prze­trzy­my­wa­nia przez wro­gie pań­stwo wła­snego per­so­nelu jest schwy­ta­nie Francisa Gary Powersa (pilota wyso­ko­ścio­wego samo­lotu roz­po­znaw­czego U-2 zestrze­lo­nego nad Związkiem Radzieckim 1 maja 1960 r.), a także sytu­acja, do jakiej doszło po upadku Srebrenicy w Bośni Hercegowinie w latach dzie­więć­dzie­sią­tych ubie­głego wieku, kiedy to holen­der­ski bata­lion sił Organizacji Narodów Zjednoczonych dopu­ścił do prze­ję­cia przez Serbów bośniac­kiego per­so­nelu będą­cego pod ochroną ONZ. Ostatni przy­pa­dek dopro­wa­dził nawet do upadku rządu w Holandii.
Interakcja wyda­rzeń i opi­nii publicz­nej jest dziś, w erze infor­ma­cyj­nej i dobie mediów spo­łecz­no­ścio­wych, znacz­nie sil­niej­sza niż kie­dy­kol­wiek w prze­szło­ści. Dziś wszystko można nagrać i następ­nie poka­zać w tele­wi­zji bądź w inter­ne­cie. Przypadki schwy­ta­nia per­so­nelu przez wroga dziś są natych­miast zauwa­żane i sze­roko komen­to­wane. Dlatego poja­wiło się wiele ini­cja­tyw zwią­za­nych z ewa­ku­acją per­so­nelu z wro­giego tery­to­rium, zarówno mię­dzy­na­ro­do­wych, jak naro­do­wych w poszcze­gól­nych pań­stwach. Podręcznik z 2011 r. dopro­wa­dził do usta­no­wie­nia Europejskiego Centrum Ewakuacji Personelu z Wrogiego Terytorium.

Centrum EPRC

Europejskie Centrum Ewakuacji Personelu z Wrogiego Terytorium zostało zor­ga­ni­zo­wane w Poggio Renatico we Włoszech 8 lipca 2015 r. Celem cen­trum jest popra­wie­nie moż­li­wo­ści w zakre­sie ewa­ku­acji per­so­nelu z wro­giego tery­to­rium. Oficjalnie jego misja to: zwięk­sze­nie zdol­no­ści i efek­tyw­no­ści czte­rech faz ewa­ku­acji per­so­nelu z wro­giego tery­to­rium (pla­no­wa­nia, przy­go­to­wa­nia, wyko­na­nia i dosto­so­wa­nia się do zmie­nia­ją­cych się warun­ków) poprzez opra­co­wa­nie zhar­mo­ni­zo­wa­nej kon­cep­cji, dok­tryny i stan­dar­dów, które będą jasno komu­ni­ko­wane pań­stwom part­ner­skim oraz mię­dzy­na­ro­do­wym orga­ni­za­cjom zaan­ga­żo­wa­nym w ten pro­ces, a także zapew­nie­nie pomocy przy wspar­ciu szko­le­nia i edu­ko­wa­nia, pro­wa­dze­nia ćwi­czeń oraz, jeśli ist­nieje taka potrzeba, dzia­łań.

  • Mike Schoenmaker, Niels Hoogenboom

To jest skrócona wersja artykułu.

CZYTAJ E-WYDANIE KUP WYDANIE PAPIEROWE