A-10C Thunderbolt II

  • Lotnictwo Aviation International 8/2017
Pomimo, że A-10 Thunderbolt II to konstrukcja rodem z lat siedemdziesiątych ubiegłego wieku,  to dzięki programom modernizacyjnym jest wyposażona w nowoczesną awionikę  i skuteczne lotnicze środki bojowe.

Pomimo, że A-10 Thunderbolt II to kon­struk­cja rodem z lat sie­dem­dzie­sią­tych ubie­głego wieku, to dzięki pro­gra­mom moder­ni­za­cyj­nym jest wypo­sa­żona w nowo­cze­sną awio­nikę
i sku­teczne lot­ni­cze środki bojowe.

Po raz kolejny Siły Powietrzne Stanów Zjednoczonych zasta­na­wiają się nad wyco­fa­niem samo­lo­tów sztur­mo­wych A-10C Thunderbolt II. Wydaje się, że ta legen­darna kon­struk­cja może nie prze­trwać kolej­nej rundy zma­gań jakie od lat toczą się o nią w Pentagonie i Kongresie. Napięty budżet Sił Powietrznych zmu­sza je do szu­ka­nia oszczęd­no­ści m.in. poprzez wyco­fa­nie z linii sztur­mow­ców A-10C. Kongresmani nie chcą jed­nak na to pozwo­lić twier­dząc, że nie można przed­wcze­śnie pozby­wać się tak dobrego samo­lotu do bez­po­śred­niego wspar­cia lot­ni­czego.

Według danych z wrze­śnia 2016 r. Stany Zjednoczone posia­dają 283 egzem­pla­rze samo­lo­tów sztur­mo­wych A-10C, które pozo­stają w uzbro­je­niu dzie­się­ciu dywi­zjo­nów Sił Powietrznych (USAF – 143 egz.), czte­rech dywi­zjo­nów Gwardii Narodowej (ANG – 85 egz.) oraz czte­rech dywi­zjo­nów Dowództwa Rezerwy Sił Powietrznych (AFRS – 55 egz.). Dziewięć dywi­zjo­nów utrzy­my­wa­nych jest w peł­nej goto­wo­ści bojo­wej. Pomimo, że A-10 to kon­struk­cja rodem z lat sie­dem­dzie­sią­tych ubie­głego wieku, dzięki pro­gra­mom moder­ni­za­cyj­nym jest wypo­sa­żona w nowo­cze­sną awio­nikę i sku­teczne lot­ni­cze środki bojowe.
W 1984 r. firma Fairlchild Republic dostar­czyła Siłom Powietrznym Stanów Zjednoczonych ostat­nie z 713 zamó­wio­nych samo­lo­tów sztur­mo­wych A-10A Thunderbolt II. Modernizacja floty A-10 do stan­dardu „C” roz­po­częła się pod koniec 2004 r. w ramach pro­gramu tzw. zdol­no­ści pre­cy­zyj­nego ataku (PE – Precision Engagement Upgrade). Kontrakt na opra­co­wa­nie pakietu moder­ni­za­cyj­nego otrzy­mała firma Lockheed Martin Systems Integration. A-10 w wer­sji „C” został obla­tany w stycz­niu 2005 r. Wstępną goto­wość ope­ra­cyjną dla wer­sji „C” w sierp­niu 2007 r. ogło­sił dywi­zjon 104th Fighter Squadron lot­nic­twa Gwardii Narodowej stanu Maryland. Modernizacja floty A-10A pro­wa­dzona była przez Centrum Logistyczne Sił Powietrznych w Ogden (OO-ALC – Ogden Air Logistic Center). Modernizacja poje­dyn­czego A-10A trwała śred­nio 90 dni. Do 2011 r. do stan­dardu „C” zmo­der­ni­zo­wa­nych zostało 349 samo­lo­tów A-10A. Dostawa ostat­niego A-10C miała miej­sce w lipcu 2011 r. w bazie lot­ni­czej Hill AFB w sta­nie Utah.
Modernizacja do stan­dardu „C” objęła:
– nowy panel kok­pitu z dwoma kolo­ro­wymi i wie­lo­funk­cyj­nymi wyświe­tla­czami firmy Raytheon,
– łącze trans­mi­sji danych tak­tycz­nych SADL (Situational Awareness Data Link),
– cyfrowe łącze trans­mi­sji danych Link-16 oraz łącz­no­ści sate­li­tar­nej SATCOM,
– nowy zin­te­gro­wany sys­tem kon­troli lotu i pro­wa­dze­nia ognia (IFFCC – Integrated Flight & Fire Control Computer),
– zamon­to­wa­nie uchwytu drążka ste­ro­wego z myśliwca F-16 oraz uchwytu dźwi­gni ste­ro­wa­nia sil­ni­kami z samo­lotu myśliw­sko-bom­bo­wego F-15E (HOTAS – Hands On Throttle And Stick),
– inte­gra­cję opto­elek­tro­nicz­nych zasob­ni­ków obser­wa­cyjno-celow­ni­czych typu Sniper XR oraz AN/AAQ-28 Litening ER/AT (A-10C stał się jed­nym z nie­wielu samo­lo­tów w USAF, który może prze­no­sić zamien­nie oby­dwa zasob­niki),
– przy­sto­so­wa­nie sze­ściu z jede­na­stu belek pod­wie­szeń zewnętrz­nych do prze­no­sze­nia bomb kie­ro­wa­nych sate­li­tar­nie i/lub lase­rowo z rodziny JDAM/LJDAM (GBU-31/-32/-38/-54).
W lipcu 2010 r. Siły Powietrzne Stanów Zjednoczonych przy­znały fir­mie Raytheon kon­trakt na zamon­to­wa­nie w A-10C naheł­mo­wego, zin­te­gro­wa­nego sys­temu celo­wa­nia (HMIT – Helmet Mounted Integrated Targeting). Nahełmowy sys­tem celo­wa­nia HMCS Scoprion dostar­czyła firma Gentex. W 2013 r. jako pierw­szy w sys­tem został wypo­sa­żony dywi­zjon 74th Fighter Squadron sta­cjo­nu­jący w bazie lot­ni­czej Moody AFB w sta­nie Georgia.

  • Paweł Henski

To jest skrócona wersja artykułu.

CZYTAJ E-WYDANIE KUP WYDANIE PAPIEROWE